Blog posts   << Previous post | Next post >>
Marian Plug, Sea IV, 1985. Oil on canvas, 160 x 160 cm. Bouwfonds Nederlandse Gemeenten, Hoevelaken.
© Photograph by Tom Haartsen.
Marian Plug, Wood IV, 1984-1985. Oil on canvas, 160 x 170 cm.
© Photograph by Tom Haartsen.
Marian Plug, Sea I, 1985. Oil on canvas, 160 x 170 cm. Private collection.
© Photograph by Tom Haartsen.
Marian Plug and August Willemsen discuss Sea I at the artist´s studio, January 1985.
© Photographs by Jan Drukker.

Post

Posted 03 Jun 1988

Joost Meuwissen, Vertelbaarheid. Voordracht ter opening van de tentoonstelling van werken van Marian Plug op 3 juni 1988 in Bouwfonds Nederlandse Gemeenten te Hoevelaken.

Vertelbaarheid

Joost Meuwissen

Dames en heren, zelden worden kunsttentoonstellingen zoals hier wel gehouden onder zo´n mooi plafond, onder deze prachtige rij velums, of zeg je vela, van Loes van der Horst. Let u niet op de vochtplekken in het bovenste doek, die er nog eens aan herinneren dat goede architectuur bijna altijd lekt. De huizen van Frank Lloyd Wright deden het ook. Ik zeg het ook omdat de kleurstelling van de ruimte hier doet denken aan de interieurs van Wright. De schilderijen van Marian Plug hebben een andere kleurstelling.Vorige week, op de opening van de Kunstrai in Amsterdam, raakte ik, zoals het gaat op openingen, in gesprek met iemand, en zoals het gaat op openingen van kunsttentoonstellingen, zo´n gesprek gaat eigenlijk altijd over de, de getoonde kunstwerken en wij stonden voor een schilderij, een vrij fors schilderij van ongeveer anderhalf meter in het vierkant, een vierkant schilderij met een forse onbeschilderde houten lijst, en bijna dit hele schilderij werd in beslag genomen door een groot schaap, door de afbeelding van een enorm schaap, een schaap dat in werkelijkheid misschien iets kleiner dan levensgroot was geschilderd, maar hier, op dit schilderij, veel groter leek dan het in werkelijkheid was – of is. En de vrouw met wie ik sprak vond het een figuratief schilderij. Ik heb toen tamelijk geschrokken geantwoord dat de maker van het schilderij, Marian Plug, het desgevraagd als een abstract werk zou beschouwen. Er is immers geen verschil tussen zo'n schaap of zo'n hert of die geschilderde watermassa's hier en bijvoorbeeld de driehoeken en vierkanten van de nieuwe geometrie en in het algemeen kan een kunstenaar niet of niet meer heen om het feit van de moderne abstracte schilderkunst, zo zij of hij dit al zou willen, en het betekent eigenlijk dat de tegenstelling van figuratie en abstractie, zoals ze nu in veel gesprekken over kunst nog wel een rol speelt, niet meer terzake doet. In de geschiedenis van de kunst is dit beeld eigenlijk al in het midden en tegen het eind van de jaren zestig verschoven, in de overgang of liever de tegenstelling die toen ontstond tussen het abstract expressionisme en de pop art, in Amerika en het is belachelijk een werk van Roy Lichtenstein figuratief te noemen alleen omdat er een blonde vrouw op is afgebeeld die iets alarmerends zegt in een telefoon.
De tegenstelling is thans niet meer tussen figuratie en abstractie, dit hele vruchteloze debat, maar het gaat nu om de mate, ik zou haast zeggen de dosering, van een vertelling, een verhaal. Het schilderij vertelt, het vertelt een verhaal. Veel van de kunst van vandaag zoekt deze vertelbaarheid, deze narrativiteit, in, je zou kunnen zeggen in analogie met het gesproken woord waarin een verhaal zich lineair ontwikkelt, in de tijd, als een reeks van episodes, en het kunstwerk dient dan, bijna op de structuralistische manier van de jaren zeventig, gelezen te worden als een strip, een stripverhaal met een zo open structuur dat ook de omgeving, of de andere kunstwerken, of de geschiedenis, of de toeschouwer, of de criticus, erin kunnen worden opgenomen. Zulke werken zoeken een open vertelstructuur waarbij paradoxaal genoeg het kunstwerk zelf als minimale rest als hermetisch of gesloten verschijnt.
Bij de schilderijen van Marian Plug is dit niet het geval, zoals overigens ook niet in de collectie die het Bouwfonds in de loop van de jaren heeft opgebouwd en die verspreid in dit gebouw te zien is – overigens een van de mooiste bedrijfsverzamelingen in Nederland. De narrativiteit in deze werken van Marian Plug is niet lineair of episodisch – misschien is alleen de verfstreek het wel, maar dat verhaal, het verhaal van de verfstreek zelf, is een erg eenvoudig verhaal en dat kan kort worden samengevat als volgt: “Er was eens: schilderkunst en zij leefde nog lang en gelukkig.” Einde verhaal. Het abstract expressionisme wordt benut als was het een terugkeer naar het medium.
De narrativiteit van deze werken zit eigenlijk in iets anders. Niet simpel in het beeld van deze schilderijen – het beeld van het eiland, de zee, enzovoort – want dit wordt juist door het medium, door de onrust van de verfstreken van het abstracte expressionisme verhinderd – of verijdeld. Het zit hem in de vorm, en wel in het bijzonder in de eenmaligheid van de vorm. Het onderwerp wordt niet of nergens in deze werken veralgemeend, maar juist verbijzonderd. Ik dank u voor uw aandacht en verklaar de tentoonstelling geopend.

References

www.marianplug.nl


Tags for this post:
art
plug marian

0 comment(s)
Blog posts   << Previous post | Next post >>